40 haftalık hamilelik süresince sizin yanınızdayız

Bebeklerde gaz sancısını giderme yolları

Bebeklerde gaz sancısını giderme yolları

BEBEKLERDE GAZ SANCISI VE KOLİT

Bebeklerin beslenirken hava yutmaları normaldir. Küçük bebekler henüz kendileri gaz çıkarmayı başaramadıklarından; yuttukları bu havanın beslenme sonrası ebeveynleri tarafından çıkarılması gerekir. Bebeklerin sıvı beslenmeleri ve sürekli yatıyor olmaları gaz problemlerinin sebebiyken, bazı bebeklerde infantil kolik denilen ağlama atakları görülmektedir. Bu ataklar genellikle akşam saatlerinde ortaya çıkmakta, durdurulamayan aşırı ağlama, karında sertleşme, bacakları karnına toplama ve gaz çıkarmada zorlanma şeklinde oluşmaktadır. Bu biçimdeki nöbetler yaklaşık 2-3 saat sürer ve bu tablo bağırsak guruldaması, gaz ve gaita çıkarımı ve ardından sakinleşme biçiminde biter.

Genellikle 2. haftada başlayan kolik atakları 3. ayda kendiliğinden geçmekte ve bazen 6 aya kadar sürmektedir. Nedeni tam olarak tespit edilemeyen bu durum aileleri de olumsuz etkilemektedir.

BEBEKLERDE GAZ SANCISI NEDENLERİ

  • Bebeğin memeyi tam kavramamış ve yanlış pozisyonda emiyor olması,
  • Beslenme sırasında hava yutulması,
  • Biberon ile besleme,
  • Besledikten sonra bebeğin gazının çıkarılmaması,
  • İnek sütü alerjisi, laktoz intoleransı ve bağırsakların gaza duyarlılığının artması gibi birçok neden öne sürülmektedir.

Ebeveynler ve bebek arasında bağlanmanın olmaması, aile içi sorunların olması ya da doğum sırasında yaşanılan olumsuzluklar gibi psikolojik faktörlerin de gaz sancısını tetiklediği düşünülmektedir.

Araştırmacılar yüksek serotonin düzeyinin kolik semptomlarının ortaya çıkmasına yol açabileceğini ileri sürmüşlerdir. Serotonin hormonunun aktivitesinin artmasına bağlı olarak kolik sancısı oluşabilmektedir.

Ayrıca bebeğin bulunduğu ortamda sigara dumanına maruz kalması kolik için risk faktörüdür. Eğer anne doğum öncesi ve doğum sonrasında sigara kullanmaya devam ediyorsa kolik riski 1.5 kat artar. Yine düşük doğum ağırlığının kolik riskini artırdığını gösteren çalışmalar da bulunmaktadır.

BEBEKLERDE GAZ SANCISINI GİDERME YOLLARI

Bebeklerin beslendikten sonra mutlaka gazının çıkarılması gerekir. Bebeğin nefesi kapanmayacak şekilde kol üzerine yüzükoyun yatırılarak eğimli şekilde tutulması, beslenme sonrası sırtına nazikçe vurularak gazının çıkarılması gerekir. Banyo sonrası bebeğe uygun yağlarla masaj yapmak, ten tene teması artırarak anne bebek arası bağlanmayı kuvvetlendirir, bebeği rahatlatır.

Ailelerin infantil koliğe yönelik sıklıkla; bebeği sallama, arabayla gezdirme, karına masaj ve sıcak havlu uygulama, bitkisel çaylar verme, şarkı söyleme ve fön ya da elektrik süpürgesi çalıştırma gibi girişimleri yaptığı belirtilmektedir. İnfantil koliğe yönelik etkin bir tedavi yöntemi yoktur. Ancak bebek ağladığında erken yanıt verme, aşırı uyarıdan kaçınma, masaj yapma gibi uygulamaların koliği azaltmada yararlı olduğu bildirilmektedir.

Anne sütü ile beslenme ilk altı ayda tek koruyucu faktör olarak kabul edilmektedir. İnek sütü proteinin anne diyetinden kaldırılması kolikli infantların büyük oranda iyileşmesine yol açmış; soya proteini ve kazeini hidrolize edilmiş mamalarla beslenen bebeklerde kolik semptomlarında düzelme saptanmıştır. Özellikle bazı alerjenlerin (balık, inek sütü, buğday, soya, yumurta, fıstık) annenin diyetinden çıkarılıp yapılan kontrollü çalışmalarda başarı elde edilmiştir. Kuru baklagiller, lahana, pırasa, karnabahar, gazlı içecekler ve kavun gibi bazı meyvelerden kaçınmak bebekte gaz oluşumunu azaltmaya yardımcı olabilir. Emzirme döneminde kendi beslenmesine dikkat eden annelerin bebeklerinde gaz sancısı görülme oranı %40.7 iken, dikkat etmeyen annelerin bebeklerinde %64.6 olarak tespit edilmiştir. Bu nedenle anneler yediklerini gerekirse yazarak takip etmeli, bazı yiyecekleri tükettiklerinde problemin arttığını hissediyorlarsa o gıda alımını azaltma yoluna gitmeliler.

Kolik tedavisinde; anason, dereotu, kimyon, nane, oğulotu, papatya, rezene, zencefil gibi bitkiler yatıştırıcı, gaz söktürücü ve hazmettirici olarak kullanılmaktadır.

Son yıllarda infantil kolikli bebeklerin bağırsak florasında zararlı bakterilerin arttığını gösteren çalışmaların ortaya çıkmasıyla beraber, infantil koliğin önlenmesinde probiyotiklerin kullanılması yönünde çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Bazı probiyotiklerin ise yeni doğan döneminden itibaren kullanılabileceğini gösteren çalışmalar mevcuttur.

Uzun zamandır sukrozun özellikle yeni doğanlarda ağrı kesici etki gösterdiği bilinmektedir. Kolikli bebeklere 2 ml %12 konsantrasyonda verilen sukroz solüsyonu semptomların düzelmesinde yararlı olmuştur. Ancak bu etkinin hayatın ilk 2 haftasına kadar olduğu, bundan sonra azaldığı ileri sürülmüştür.

Ebeveynlere kolik semptomları sırasında 15 dakika karın masajı önerilmektedir. Masajın bebeklerde koliğin tekrarlama sıklığını düşürdüğü, koliğin önlenmesi, azaltılması ve giderilmesinde etkili olduğunu belirtmektedir. Aromaterapi masajının bebeklerde koliğin giderilmesi üzerine etkisini incelediği çalışmalarda, aromaterapi masajının koliği azalttığı saptanmıştır. Spinal masaj (Kayropraktik) araştırmalara konu olmuştur. Spinal kord boyunca spesifik şekilde yapılan masajla somotovisseral refleksi etkilemekte, gastarointestinal motiliteyi ve içeriğinin hareketlerini arttırarak bebeğin rahatlamasını sağlamaktadır.

Kolikli bebeklerde ağlamanın azalması için yapılan diğer bir uygulama ise “Beyaz gürültü” uygulamasıdır. Beyaz gürültü doğadaki tüm frekans aralıklarına sahip ve 75-

85 desibel arasındaki şiddetli, gürültülü seslerdir. Bu seslerin anne karnındaki seslere benzerlik gösterdiği ve bebeklerin sakinleşmesine yardımcı olduğu söylenmiştir. Bu uygulama koliği olan bebeklerin yakınına saç kurutucu, elektrik süpürgesi gibi değişik frekanslı seslerin dinletilmesini kapsar. Yapılan bir çalışmada kolik tanısı konmuş 0–3 ay arası bebeklerin beyaz gürültü CD’si dinletisinden sonraki ağlama süreleri, CD’den önceki ağlama sürelerinden anlamlı düzeyde düşük bulunmuştur. Gürültü CD’si dinleyen bebeklerin ağlama sürelerinin azalması beyaz gürültünün kolik ağrısı üzerine olumlu etkisi olduğunu göstermiştir.

Birçok hastalığın tedavisinde kullanılan akupunktur infantil kolikli bebeklerde de uygulanmış, bebeklerin ağlama süre ve şiddetlerinde azalma sağlanmıştır. Ayrıca annelere de uygulandığında anne sütündeki TNF-α düzeylerini düşürdüğü böylelikle melatonin-seratonin metabolizmasını etkileyerek kolik sancılarını azalttığını ifade eden yayınlar da mevcuttur.

Kolikli bebeklere çeşitli ilaç tedavileri sedasyon etkisi ile daha iyi sonuç vermekle birlikte bazı ilaçlar 6 aydan ufak bebekler için fazla yan etki içermektedir. Bağırsaklarda gaz kabarcıklarının yüzey gerilimini değiştirerek, gaz volümünü değiştirmeden geçişi hızlandırıp, daha fazla miktarda gaz atılmasını sağlayan türden ilaçlar genellikle rahatlama sağlamaktadır.

Özellikle yeni ebeveynler, emzirme pozisyonları, gaz çıkarma, bebek masajı, bebek egzersizi, temel yenidoğan bakım bilgilerini gerek aile sağlığı merkezlerinden gerekse hastanelerde kurulan gebe okullarından almalılar. Kendileri yapacakları yanlış uygulamalar yarardan çok zarar getirir. Bu nedenle bitkisel tedavi ve ilaç uygulamadan önce mutlaka hekim, diyetisyen veya sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Zaman içerisinde kendiliğinden düzelecek süreçte sabır göstermek, bebeğe olabildiğince yardımcı olmak ve bebeğin en kısa sürede rahatlamasını sağlamaya çalışmak gerekir.

 

Bu Haber 123 kez okunmuştur.

Eklenme Tarihi : 16.06.2018 Cts 09 : 16

YORUM YAZ

Henüz yorum yapılmamış.