40 haftalık hamilelik süresince sizin yanınızdayız

Gebelikte Zeka Testi Nedir? Ne Zaman Yapılır?

Gebelikte Zeka Testi Nedir? Ne Zaman Yapılır?

Hamilelik süresince yapılan ikili test, üçlü test, dörtlü test gibi testlerin tamamına toplum içerisinde zekâ testi denmekte, ancak gerçekte bu testler tarama testleri olarak adlandırılmaktadır. Gebelik süresince yapılan tarama testlerinin amacı bebeğin zekâ seviyesini belirlemek değildir. Zaten bebeğin zekâ seviyesine dair fikir sahibi olunabilecek herhangi bir test bulunmamaktadır.

Gebelikte Zekâ Testi Yapılmasının Amacı Nedir?

Bebeklerde zekâ geriliğine sebep olabilecek birçok neden olabilmektedir. Tarama testleri maalesef bebekteki tüm zekâ geriliği sebeplerini tespit edemeyebilir. Bu testler tarafından saptanabilecek zekâ gerilikleri kromozomal anomalilerden dolayı meydana gelen zekâ gerilikleridir.

İkili Tarama Testi Nedir, Nasıl Yapılır?

Hamileliğin 11 ve 14. haftaları arasında yapılan ikili tarama testinde Trizomi 21 (down sendromu) ve Trizomi 18 (edwards sendromu) adlı kromozomal anomaliye sahip bebekler gebeliğin erken dönemlerinde tespit edilerek önlem alınılması sağlanmaktadır. Bu testler hiçbir zaman %100 sonuç vermezler, sadece risk oranının yüksek olduğunu belirleyebilirler ve seçim şansı tamamen anne baba adaylarına bırakılır.

İkili testte iki ayrı veri bir arada değerlendirilmektedir. Bu verilerden ilki, fetal ense kalınlığı adı verilen, anne karnındaki bebeğin ensesinin arka kısmında yer alan sıvının kalınlığının ultrason ile ölçülmesi ile elde edilmektedir. Bu testin ikinci verisi ise anneden alınan kan örneğindeki gebelik hormonunun  (beta-HCG) serbest kısmının (free beta-HCG) ve PAPP-A adı verilen ve gebeliğe özgü plazma proteini-A adlı proteinin miktarlarının ölçülmesi ile elde edilir. İkili tarama testi verileri ayrı ayrı değerlendirildiklerinde pek bir şey ifade etmemekle birlikte, iki veri bir arada değerlendirildiğinde anomalinin tespit edilme ihtimali %90’a çıkmaktadır.

Üçlü Tarama Testi Nedir, Nasıl Yapılır?

Hamileliğin 16 ve 20. haftaları arasında yapılan üçlü tarama testi, ikili testin devamı niteliğinde de yapılabilmektedir. Yapılan üçlü tarama sonucunda kromozomal anomaliler yine yüksek değerde çıkarsa kesin tanıyı koyabilmek adına CVS veya amniyosentez testleri yapılır.

Üçlü test ile ikili test arasındaki fark, yapılan üçlü testte ikili teste ek olarak nöral tüp defekti adı verilen anomalinin de riskinin belirlenmesidir. Üçlü testte AFP (alfafötoprotein) ölçülmesi bu anomaliye dair risk olup olmadığını ortaya çıkarmaktadır. Nöral tüp defekti anomalileri bebeğin omurilik hasarları veya beyin hasarları ile ilgili anomalileri anlamına gelmektedir. Üçlü arama testlerinde down sendromu veya zekâ geriliği riskinin belirlenebilme ihtimalini %70’lere kadar çıkarabilmektedir.

Dörtlü Tarama Testi Nedir, Nasıl Yapılır?

Üçlü testle tamamen aynı amaca hizmet eden dörtlü testin üçlü testten farkı başarısının daha yüksek olmasıdır. Dörtlü test sonucunda down sendromlu veya zekâ geriliği tespit edilme ihtimali %80’e ulaşmaktadır.

Üçlü test esnasında anneden alınan kan içerisindeki B-HCG ve uE3 (serbest estriol) değerlerine ek olarak İnhibin-A değerlerine de bakılır ve bu durumda testin başarını oranını arttırmaktadır.

Down Sendromu Riskinin Yüksek Olduğu Gebelikler Hangileridir?

Koryon villus biyopsisi veya amniyosentez yapılması bebek ve anne adayı için risk oluşturduğundan dolayı ancak riskli hamileliklerde veya gerekli durumlar sağlandığında yapılmaktadır.  Down sendromu tanısını kesin olarak koyabilmek için bazı risk durumları bulunmaktadır. Bu risk durumları şunlardır:

  • 35 yaş ve üstü anne adaylarında risk 1/250’ye kadar çıkabilmektedir.
  • Önceki gebeliklerinde down sendromlu bebek dünyaya getirmiş olan anne adayları
  • Ultrasonla bakıldığında down sendromuna dair anomalilerin gözükmesi
  • Yapılan üçlü test sonucunda risk ihtimalinin saptanması
  • Anne adayına ve bebeğe ait yakın akrabalarda down sendromlu bir bireyin olması

Down Sendromu Hastalığının Kesin Tanısı Nasıl Konmaktadır?

Gebelik süresince yapılan ikili, üçlü ve dörtlü tarama testleri kesin olarak tanı konulmasını değil, risk olup olmadığını saptamaya yarar. Eğer down sendromlu bebek sahibi olma riski yapılan ikili test sonucunda yüksek çıkmış ise 11 ve 14. haftalar arasında koryon villus biyopsisi (CVS – bebekten biyopsi alınması) işlemi yapılır. Eğer üçlü test veya dörtlü sonucundaki risk yüksek çıkmış ise amniyosentez (anne karnından sıvı alınması) yapılarak kesin tanı konması sağlanmaktadır. Fakat kesin tanıyı sağlayan bu ek testlerin gebelik veya bebek üzerinde olumsuz etki yaratma ihtimalleri de bulunabilmektedir. Koryon villus biyopsisi veya amniyosentez sonucunda gebelik kaybı oluşma riski 1/300 dür.

İKİLİ TARAMA TESTİ NE ZAMAN YAPILIR ? – VİDEO

ÜÇLÜ TEST, DÖRTLÜ TEST KAÇINCI HAFTADA YAPILIR ? -VİDEO

Bu Haber 21.982 kez okunmuştur.

Eklenme Tarihi : 15.11.2015 Paz 07 : 15

YORUM YAZ
  1. melek dedi ki:

    MerhabA suan 15 haftalik gebeyim ikili tarama sonucum da down sendromu riski cikti ve daha sonrasinda benden tekrar kan alindi genetik bolumunden 2 hafta sonra alinacagi solendi eger bu sonucta olumsuz cikarsa animiyosentez uygulanir dedi dr. ? Sali gunu kanin sonucu cikicak benden alinan kan 3 lu tarama testimi cvb verirmisjnjz